18 Temmuz 2008
         

Ian McEwan'ın SIRRI NE?

18 Haziran 2008

Bu ay son kitabı Sahilde'yle Türk okurunun karşısına çıkan İngiliz romancı Ian McEwan, son yıllarda 'yaşayan romancıların en büyüklerinden biri' konumunu sağlamlaştırdı. Peki onu bunca ilginç kılan özelliği ne?.

1- İLGİNÇ HİKÂYELER
Ölen eski sevgililerinin ardından üç erkek bir cenazede bir araya gelir; bunlardan politikacı olanı sağ politikaları destekleyen sevimsiz, muhafazakar bir adamdır ve bir süre sonra ölen kadının gazeteci sevgilisi, onun aslında kadın kılığına girmekten hoşlanan biri olduğunu keşfedecektir... Hayal dünyasında yaşayan bir genç kız, ablası ve evin hizmetkârının oğlu arasındaki bir kavga sahnesini yanlış yorumlar, ablasının taciz edildiğini düşünür, olay polise bildirilir; adamın hayatı kayar, ama kısa süre sonra zaten İkinci Dünya Savaşı'nda milyonlarcası öldürülen askerlerden biri olarak Fransa'ya gidecek, genç kız onu haksız yere suçlayarak işlediği suçun kefaretini ödemeye hayatını (ve bir kitabı) adayacaktır... Ian McEwan okuru farklı coğrafyalarda ve iç dünyalarda dolaştıran çok sürükleyici hikâyeler yaratmasıyla ünlü.

2- ÜNLÜ ARKADAŞLAR
McEwan'ın ikinci eşi Annalena McAfee, İngiltere'nin önde gelen gazetesi Guardian'ın eleştiri sayfalarının editörüydü; öncelikle İngiliz edebiyat çevrelerinin onayını alması beklenen bir romancı olarak McEwan'ın elbette işine yarayan bir durumdu bu. Kendisi ayrıca ünlü yazar Malcolm Bradbury'nin yaratıcı yazarlık programındaki ilk mezunu ve medar-ı iftiharıydı. Öldürülmesini emreden fetva yayımlandığında onu desteklemesini hiç unutmayan Salman Rüşdi de, Flaubert'in Papağanı'nın yazarı Julian Barnes da, Martin Amis de onun iyi arkadaşları; zaten Kazuo Ishiguro'nun eklenmesiyle bu altı yazar İngiliz edebiyatının yaşayan en önemli romancıları kabul ediliyor.

3- KENDİ HAYATINDAKİ SÜRPRİZLER
İlk eşi 13 yaşındaki oğullarını elinden almaya çalıştı, olay mahkemelik oldu, McEwan davayı ve oğlunun velayetini kazandı. 2004 yılında Laura Bush'la yemek yemek üzere Britanya hükümetinden davet aldıktan sonra ABD'ye giriş yapamadı, vizesiyle ilgili yaşanan sorunlar medyaya yansıdı. Kendisinden altı yıl önce doğan ve İkinci Dünya Savaşı yıllarında başka bir aileye evlatlık verilen bir ağabeyi olduğunu bir kaç sene önce, gazetelerle birlikte öğrendi. Kefaret kitabının çalıntı olduğu iddiaları (bizdeki Beyaz Kale olayı gibi) medyanın ilgi odağı haline geldi; kamuoyu ikiye bölündü. Sahilde'yi yazarken 'edebi araştırmasının bir parçası olarak' Dorset'te koruma altındaki bir sahilden aldığı çakıl taşları yüzünden 2 bin sterlin ceza ödemeye zorlandı. Çakıl taşlarını aldığını radyoda anlatan ve yetkililerin ceza tehdidiyle karşı karşıya gelen McEwan hemen taşları sahile iade etti.

4- ZORLU AŞK İLİŞKİLERİ
Kefaret'te evin kütüphanesinde yarıda kesilen bir sevişme anında tutkuya dönüşen aşk ilişkilerini yıllar boyunca mektuplarla sürdüren bir çift vardı. Sahilde'de ise yeni evlenen ve balayı tatili için Dorset'e giden bir çiftin birbirlerine 'temas ettiği' anların kırılganlığını anlatıyor. 1960'lı yılların baskıcı ahlâk-seks devrimi ikilemini bir aşk ilişkisi özelinde incelemek, McEwan'ın mükemmel biçimde başardığı bir şey.

5- İNANDIRICI, PSİKOLOJİK ANLATIM
Bir Salman Rüşdi romanı okurken bir uçaktan aşağıya düşen ve yine de çizgi filmlerde olduğu gibi hayatta kalan karakterlere rastlayabilir, Philip Roth'un kitaplarında vücuttan kopup kendi hayatını yaşayan organların öykülerine tanık olabilirsiniz. McEwan'ın kitaplarında ise her karakterin kendi gerçekliğine saygı duyularak incelendiği, sosyal, tarihsel ve siyasi arkaplanın mutlaka işlendiği, kimsenin (çok fazla) yüceltilmediği ve yine kimsenin (çok fazla) aşağılanmadığı dünyalar var.

6- PRESTİJLİ ÖDÜLLER
Booker ödülü almanın hiçbir romancıya zarar verdiği görülmemiştir. 1998 yılında McEwan, Amsterdam'da Düello kitabıyla bu ödülü aldı. Kefaret de ödülün final listesindeydi ama Booker'ı kazanamadı. Bu yılki ödüle de Sahilde'yle aday-Alıp alamayacağını birlikte göreceğiz.

Diğer Kitap Haberleri
'Futbolistas': Futbol ve Latin Amerika
Nedenselliğin kültürel tarihi
Kapak sanatı, kendine ait odalar
Test: Futbol ve edebiyat
Asmalımescit, House Cafe
Babaya isyan etmekle başlar her şey
Yaz, çocuk kitaplarıyla daha da güzel geçer!
Amerikalıların orta doğulu yazar ilgisi
Kurşuni bakışların altında
Kaos GL'de Ten ve Tutku
Prangaları bile eriten acılara direniş dizeleri
İhanetin kalpteki soğuk nefesi
Sürüye ait olmanın dayanılmaz hafifliği
Ciddiyet, tutarlılık, yaratıcılık
Kitap kapakları
Şişman Sindirella
Limuzinin karanlık camlarının ardında
James Joyce'un sonsuz günü: Bloomsday
Zadie Smith'in yazarlık 10 sırrı
Kitabımın kahramanının adı... Josef Stalin
Notting Hill'deki o büyüleyici kitapçı
Cinsellik erkeklerin ortak savaş alanı
Gerçekler acıtır
Dostluk'un Kitabı
En Kapsamlı Dama Kitabı
"Model Entelektüel" Türkiye'de gündemde
'Kötü filmlerin edebi faydaları!
Dikkat: Semenderlerin istilası başlıyor!
Feyyaz Kayacan’ın tek romanı Çocuktaki Bahçe
Yeraltından bir roman: Keş
Yaşama dair bir kitap
'Engellere Rağmen' ödül aldı
Limon ile Zeytin define avında
Yağmurdan Önce
Şiir Gözlü Çocuk
2010'un hafızasını sorgulayıcı iki kitap
Eski Sokak
Ayaan Hirsi Ali'den "Kafir"
99 Sayfada Boşanmış Ailelerde Çocuk
Üvercinka 50. Yılında…
Entelektüeller ve Eylem
Karanlıkta Kaybolanlar
Ben Bu Filmde Kadri Karahan’ı Oynuyorum
Büyük Yapıt
Teftişten Teftişe Anadolu
"Toplu Şiirler. " (1976-2005)
"Parola Zehir"
Yaz sıcağında Bella'nın Ölümü
Fantezi Edebiyatının Son Noktasındaki İfritler
Sitt Marie-Rose
Bir kısa film çek, Potemkin gibi olsun
Cyril Mango’nun Gözünden Bizans
Bu yaz en çok yapmak istediğimiz şey
Çağdaş bir engizisyon masalı
Hiç sevinmeyin, çünkü Büyük Birader ölmedi
Edebiyat dünyamıza Kritik bir haber
Sen Türkiye'nin kim olduğunu biliyor musun ey okuyucum?
Demir Ökçe 100 yaşında
Bir okuyucu klasik kitap okursa...
Sanat kitaplarında yılın en iyileri
Bu Yaz Seni Okuyacağım
Ve Son Olarak Fantastik Meraklılarına...
Yepyeni Yayınevlerini Tanımak İsteyenlere...
Bedenin insanlıkla ÜÇ CİLTLİK İMTİHANI
Bu yazı yazarların evinde geçirin
Yüzyılın düşünürü 100 YAŞINDA
Erkek gölgesinde hayatlar
'Dindar bir aileden geliyorum'
Düşmanını tanı
'Yaşayan Edebiyat Anıtı The British Library'ye girdik'
Londra Edebiyat Festivali'nde bu sene yıldızlar geçidi yaşanıyor
Amy Winehouse Cambridge'e sızdı!
Benim adım Faulks, SEBASTIAN FAULKS...
Kitap dünyasını değiştiren 10 BÜYÜK OLAY
Şairin hayatı şiirine dahildir